Alkollü Araç Kullanma Cezası 2026

Alkollü araç kullanma cezası 2026’da ilk seferde 25.000 TL idari para cezası ve ehliyetin 6 ay geri alınmasıdır. Son ihlalden geriye doğru beş yıl içinde ikinci seferde 50.000 TL ve 2 yıl, üçüncü ve sonraki her seferde 150.000 TL ve 5 yıl uygulanır. Sınır hususi otomobilde 0,50, diğer araçlarda 0,20 promildir. 1,00 promilin üzerinde ayrıca altı aydan iki yıla kadar hapis cezası gerektiren suçtan soruşturma açılır.

Bu tutarlar, 27 Şubat 2026’da yürürlüğe giren 7574 sayılı Kanun’la 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 48. maddesine yazıldı. Para cezası bir ay içinde ödenirse yüzde 25 indirim yapılır. Cezaya ve ehliyetin geri alınmasına karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabilirsiniz. Promil 1,00’ı geçtiyse ya da kaza olduysa idari dosyanın yanında bir ceza soruşturması da yürür; ifade vermeden önce dosyayı bir Çorlu ceza avukatı ile değerlendirebilirsiniz.

Alkollü araç kullanma cezası 2026: kaçıncı seferde ne uygulanır?

Yaptırım, son ihlalin tarihinden geriye doğru beş yıl içinde alkol nedeniyle ehliyetin kaçıncı kez geri alındığına göre artar. Alkollü araç kullanma cezasının aşağıdaki 2026 tutarları, Emniyet Genel Müdürlüğü’nün 2026 Yılı Trafik İdari Para Ceza Rehberi’ndeki değerlerle aynıdır.

İhlal	2026 para cezası	Bir ay içinde ödenirse	Ehliyet	Ceza puanı	Ehliyetin iadesi için ek şart
Beş yıl içinde 1. kez (KTK m. 48/5)	25.000 TL	18.750 TL	6 ay geri alınır	20	Bütün trafik cezalarının ödenmiş olması
Beş yıl içinde 2. kez	50.000 TL	37.500 TL	2 yıl geri alınır	20	Sürücü davranışlarını geliştirme eğitimi + bütün cezaların ödenmesi
Beş yıl içinde 3. kez ve sonrası	150.000 TL	112.500 TL	Her seferinde 5 yıl geri alınır	20	Psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri muayenesi + bütün cezaların ödenmesi
Ölçüm yaptırmamak (m. 48/9)	150.000 TL	112.500 TL	5 yıl geri alınır	20	Bütün cezaların ödenmesi
Uyuşturucu veya uyarıcı madde etkisinde araç kullanmak (m. 48/8)	150.000 TL	112.500 TL	İptal edilir	Yok	En az 5 yıl bekleme, sağlık kurulu raporu, kurs ve sınav
Ticari taşımacılık aracında beş yılda toplam 3 alkol veya ölçüm reddi ihlali (m. 48/14)	İlgili ihlalin cezası	İlgili ihlalin indirimli tutarı	İptal edilir	İlgili ihlalin puanı	Geri alma süreleri kadar bekleme, sağlık kurulu raporu, kurs ve sınav

Tutarlar kanunda sabit yazıldığı için yıl sonuna kadar değişmez. KTK ek madde 3 uyarınca 1 Ocak 2027’de yeniden değerleme oranında artırılacaktır.

KTK m. 48’de aracın trafikten men edilmesi yoktur; Emniyet rehberinde bu ihlallerin “trafikten men” sütunu boştur. Rehberde yalnız “araç kullanmaktan men” sütunu doludur: sürücü o an araç kullanmaktan alıkonulur. Uygulamada araç, ehliyeti olan ve alkolsüz bir başka sürücüye teslim edilerek yoldan kaldırılır. Karayolları Trafik Kanunu’nda alkol için hapis cezası da öngörülmez. “Üçüncü seferde hafif hapis” gibi bilgilerin bugünkü kanunda karşılığı yoktur; hapis riski yalnız Türk Ceza Kanunu’ndaki suçun şartları oluşursa doğar.

Para cezası ile ceza davası birlikte uygulanır mı?

Uygulanır. Kabahatler Kanunu m. 15/3’e göre bir fiil hem kabahat hem suç ise kural olarak yalnız suçun yaptırımı uygulanır. Ancak KTK m. 48/5, para cezasının ve ehliyet geri almanın “fiili bir suç oluştursa bile” verileceğini açıkça yazar ve özel kanun hükmü olarak bu genel kuralın önüne geçer. 1,2 promille yakalanan bir sürücü bu nedenle hem 25.000 TL ödemekle ve 6 ay ehliyetsiz kalmakla hem de TCK m. 179/3’ten yargılanmakla karşı karşıya kalır.

Alkol promil sınırı kaç? Araç türüne göre sonuçlar

Promil, kandaki alkol miktarını binde olarak gösteren ölçüdür. Kanun sınırı kullanılan aracın türüne göre belirler; sürücüye göre değişen tek istisna aday sürücülerdir. Hususi otomobil, yapısı itibarıyla sürücü dahil en fazla dokuz oturma yeri olan, insan taşımak için imal edilmiş ve özel (hususi) olarak tescil edilmiş taşıttır. Bunun dışındaki bütün araçlar için kanun “promil alt sınırı 0,21” ifadesini kullanır; yani 0,20 promilin üzeri ceza gerektirir.

Ölçülen değer	Hususi otomobil sürücüsü	Diğer araç sürücüsü (ticari, taksi, kamyonet, motosiklet vb.)	Aday sürücü (ilk 2 yıl)	Ayrıca TCK m. 179/3?
0,20 ve altı	Yaptırım yok	Yaptırım yok	Yaptırım yok	Hayır; emniyetsiz sürüş tutanakla tespit edilirse gündeme gelebilir
0,21 ile 0,50 arası	Yaptırım yok	25.000 TL ve 6 ay (kademeye göre)	Belge iptal edilir	Aynı istisna
0,51 ile 1,00 arası	25.000 TL ve 6 ay (kademeye göre)	25.000 TL ve 6 ay (kademeye göre)	Belge iptal edilir	Aynı istisna
1,00’ın üzeri	İdari ceza + ceza soruşturması	İdari ceza + ceza soruşturması	İptal + ceza soruşturması	Evet (KTK m. 48/6)
Sınırın üzerinde ve kazaya sebep olma	İdari ceza + taksirle yaralama veya öldürme	Aynı	Aynı	Kazanın sonucuna göre TCK hükümleri (m. 48/7)

Hususi plakalı bir kamyonet veya pikap, kanundaki tanıma göre otomobil değil yük taşımak için imal edilmiş taşıttır; bu araçları kullananlar için de 0,20 sınırı esas alınır. Ticari plakalı otomobil, taksi, servis minibüsü, otobüs, kamyon, traktör ve motosiklet aynı gruptadır. Aracın hangi gruba girdiği ruhsattaki cins ve kullanım amacından anlaşılır.

Aday sürücüler için 0,20 promil

İlk kez ehliyet alanlar ile belgesi iptal edilip yeniden alanlar, iki yıl boyunca aday sürücü sayılır. 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren 7590 sayılı Kanun’la yeniden düzenlenen KTK ek madde 17’ye göre bu sürede araç türüne bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullandığı tespit edilen aday sürücünün belgesi iptal edilir. Ölçülen değer m. 48/5’teki sınırı da aşıyorsa sürücüye ayrıca o maddedeki para cezası verilir. Yeniden ehliyet alabilmek için psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri muayenesinden olumlu sonuç, bütün trafik cezalarının ödenmesi, kursa devam ve sınavda başarı gerekir.

Beş yıllık geriye sayım ve 27 Şubat 2026 öncesi ihlaller

“Kaçıncı kez” sorusu ömür boyu değil, son ihlalin tarihinden geriye doğru beş yıl içinde alkol nedeniyle ehliyetin kaç kez geri alındığına göre cevaplanır. 2020’de ve 2026’da yakalanan sürücü için 2026 ihlali birinci kez sayılır. 2023’te ve 2026’da yakalanan sürücü ise ikinci kademeden, yani 50.000 TL ve 2 yıl ile karşılaşır.

7574 sayılı Kanun’la eklenen geçici madde 27, bazı maddelerde 27 Şubat 2026’dan önceki işlemlerin tekerrür hesabında dikkate alınmayacağını öngörür. Bu listede m. 48’den yalnız on dördüncü fıkra, yani ticari taşımacılıktaki iptal kuralı vardır. Alkol kademelerini düzenleyen beşinci fıkra listede bulunmadığından, 27 Şubat 2026’dan önceki alkol ihlalleri beş yıllık sayımda hesaba katılır. Ters yön ve kırmızı ışık ihlallerinde ise 27 Şubat 2026’dan önceki işlemler sayılmaz.

Kanunun lafzı “alkollü olarak araç kullanma nedeniyle sürücü belgesi geri alınan kişi” ifadesini kullanır. Ölçümü reddettiği için ehliyeti geri alınan sürücünün bu kaydının sonraki alkol ihlalinde bir önceki sefer sayılıp sayılmayacağı bu nedenle tartışmaya açıktır; tutanağa yazılan kademe bu yönden kontrol edilmelidir.

Ehliyet başka bir nedenle zaten geri alınmış durumdaysa yeni geri alma süresi, önceki geçici alma süresinin bitiminde başlar (KTK m. 48/5 son cümle). 27 Şubat 2026’dan önce işlenmiş bir ihlale ise yeni ve daha yüksek tutarlar ile ölçüm reddi için getirilen 5 yıllık süre uygulanamaz; Kabahatler Kanunu m. 5, aleyhe değişikliklerin geriye yürümemesi kuralını kabahatlere de uygular.

Alkol testini reddetmek: cezası ve sonuçları

Kolluğun alkol veya uyuşturucu ölçümünü yaptırmayan sürücüye 150.000 TL idari para cezası verilir ve ehliyeti 5 yıl geri alınır (KTK m. 48/9). Süre 7574 sayılı Kanun’dan önce iki yıldı. Karayolları Trafik Yönetmeliği m. 97’de hâlâ “iki yıl” yazmasına rağmen kanun üstün olduğundan 27 Şubat 2026’dan sonraki fiillerde 5 yıl uygulanır. Ölçüm reddi de 20 ceza puanı doğurur.

Cihaza üfler gibi yapıp yeterli nefes vermemek, ölçümü sonuçsuz bırakma amacı taşıyorsa uygulamada ölçüm reddi olarak tutanağa geçirilebilir. Astım veya benzeri bir sağlık sorunu nedeniyle gerçekten üfleyemeyen sürücünün bunu görevliye hemen söylemesi, tutanağa yazdırması ve kan örneği verilmesini istemesi gerekir. Rapor ve hastane kaydıyla desteklenen bir sağlık mazereti, sonradan yapılacak itirazda belirleyici olur.

Karşılaştırma	Ölçümü kabul eden ve 0,51-1,00 promil çıkan sürücü (ilk kez)	Ölçümü reddeden sürücü
Para cezası	25.000 TL (indirimli 18.750 TL)	150.000 TL (indirimli 112.500 TL)
Ehliyet	6 ay	5 yıl
Ceza puanı	20	20
Ceza soruşturması	Yok (1,00 promili geçmedikçe ve emniyetsiz sürüş tespit edilmedikçe)	Ret kendi başına suç değildir; ancak emniyetsiz sürüş tutanakla tespit edilirse TCK m. 179/3 gündeme gelir
Kaza varsa	Ölçüm sonucu delil olur	Savcıya bilgi verilerek kan, tükürük veya idrar örneği alınır; sonuçla ayrıca m. 48’den işlem yapılır
Ticari taşımacılık sürücüsü	Beş yılda üçüncü ihlalde iptal	Aynı kural geçerli (m. 48/14)
Sigorta	Kasko ret ve trafik sigortası rücu riski	Alkol tespiti yapılamadığı için tartışma sigortacının ispatına kalır, risk ortadan kalkmaz

Kazada zorla kan alınabilir mi?

Alınabilir. Yaralanmalı, ölümlü veya kollukça el konulan maddi hasarlı bir kazaya karışan sürücünün alkol ve uyuşturucu yönünden muayenesi zorunludur. Bu sürücü cihazla ölçüme itiraz eder veya ölçüme izin vermezse en yakın adli tıp kurumuna, adli tabipliğe ya da Sağlık Bakanlığı’na bağlı bir sağlık kuruluşuna götürülerek kan, tükürük veya idrar örneği alınır (KTK m. 48/3). İşlem Ceza Muhakemesi Kanunu m. 75’e göre yürür: karar hâkim veya mahkemeden, gecikmesinde sakınca olan hâllerde Cumhuriyet savcısından gelir ve örneği tabip ya da sağlık mesleği mensubu alır.

CMK m. 75/5, üst sınırı iki yıldan az hapis gerektiren suçlarda vücuttan örnek alınmasını yasaklar. KTK bu fıkranın alkol muayenesinde uygulanmayacağını açıkça yazdığından, “suçun cezası düşük, kan alınamaz” savunması trafik kazalarında geçerli değildir. Sürücü ölmüş veya cihaza üfleyemeyecek kadar yaralanmışsa da örnek alınır (m. 48/4).

Ölçüm nasıl yapılır? Cihaz, kan testi ve hata payı

Karayolları Trafik Yönetmeliği m. 97’ye göre trafik görevlileri sürücüleri her zaman alkol kontrolüne tabi tutabilir; bunun için bir şüphe gerekmez. Ölçümde tarih, saat, sonuç ve cihazın seri numarasını gösteren çıktı verebilen ve kalibrasyon ayarı yapılmış teknik cihazlar kullanılır. 7574 sayılı Kanun’la uyuşturucu tespitinde “test kitleri” de kanun metnine eklendi.

Kaza olmayan bir denetimde cihazla yapılan ölçüme itiraz edildiğinde, yönetmelik gereği tekrar ölçüm yapılmaz ve itiraz sulh ceza hâkimliğine taşınır (KTY m. 97/3-f). Bu nedenle “ikinci kez üfleme hakkı” bulunduğu yönündeki bilgiler mevzuata dayanmaz. Ölçüm sonucuna güvenmeyen sürücü itirazını tutanağa yazdırabilir ve hemen bir sağlık kuruluşunda kendi imkânıyla kan tahlili yaptırabilir. Mevzuatta bu tahlilin masrafını devlete yükleyen bir hüküm yoktur; zaman geçtikçe kandaki alkol azaldığı için tahlilin ölçümden ne kadar sonra yapıldığı da sonucun değerini belirler.

Ölçüm ile sürüş anı arasında süre geçtiğinde Yargıtay kararlarında, kandaki alkolün saatte ortalama 0,15 promil kadar azaldığı kabulüyle geriye doğru hesap yapıldığı görülür. Bu hesap sürücünün aleyhine de işleyebilir: olay yerinden ayrılıp saatler sonra yakalanan sürücünün sürüş anındaki promili, ölçülen değerden yüksek hesaplanabilir.

Mevzuatta alkolmetreler için bir hata payı rakamı veya üflemeden önce beklenmesi gereken bir süre yazılı değildir. Gargara, ağız spreyi, kolonya veya alkol içeren ilaç kullanımının ölçümü etkilediği iddiası teknik bir iddiadır; yalnız sözle ileri sürüldüğünde etkisi sınırlıdır. Sınıra çok yakın değerlerde (örneğin hususi otomobilde 0,52 promil) cihazın kalibrasyon belgesi, ölçüm çıktısı ve varsa kan tahlili itirazın temel delilleridir.

Ölçümden kaçmak ve dur ihtarına uymamak

Denetim noktasında dur ikazına uymayıp kaçan sürücüye 7574 sayılı Kanun’la 200.000 TL idari para cezası öngörüldü; ayrıca ehliyeti 60 gün geri alınır ve araç 60 gün trafikten men edilir (KTK m. 47). Kaçmak, alkol yönünden yapılacak işlemi de ortadan kaldırmaz. Kazaya karışıp yaralıya yardım etmeden olay yerinden ayrılmak ise ayrıca yardım veya bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi suçunu oluşturabilir (TCK m. 98) ve sigortacı için bağımsız bir rücu sebebidir.

Alkollü araç kullanma hapis cezası: TCK m. 179/3

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçunun üçüncü fıkrasına göre alkol veya uyuşturucu madde etkisiyle ya da başka bir nedenle emniyetli şekilde araç sevk ve idare edemeyecek hâlde olmasına rağmen araç kullanan kişi altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Fıkra, 4 Haziran 2025 tarihli 7550 sayılı Kanun’la bu hâle getirildi; önceki metin ikinci fıkradaki cezaya atıf yapıyordu. 2026’daki 7574 sayılı Kanun ve yargı paketleri bu fıkrayı değiştirmedi.

Suçun oluşması için kaza, yaralanma veya somut bir tehlike gerekmez; emniyetsiz hâlde araç kullanmak yeterlidir. Kanun 1,00 promilin üzerindeki her ölçümü doğrudan bu suçla ilişkilendirir: KTK m. 48/6 bu sürücüler hakkında “ayrıca” TCK m. 179/3’ün uygulanacağını söyler ve yönetmelik sürücünün adli işlem için kolluğa teslim edilmesini ister.

1,00 promilin altında ise suç kendiliğinden oluşmaz. Sürücünün alkolün etkisiyle emniyetli şekilde araç kullanamayacak durumda olduğunun tutanakla ayrıca tespit edilmesi gerekir (KTY m. 97/3-e). Tutanakta yürüyüşün, konuşmanın, göz bebeklerinin ve aracın nasıl sürüldüğünün somut olarak anlatılması beklenir; yalnız “alkol kokuyordu” ifadesi bu tespiti karşılamaz. Doktor raporu ve araç kamerası kaydı burada belirleyici delildir.

“Başka bir nedenle” ifadesi, uykusuzluk veya kullanılan ilaç gibi alkol dışındaki sebepleri de kapsar. Aynı maddenin ikinci fıkrası ise aracı kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı için tehlikeli olabilecek şekilde kullanmayı dört aydan iki yıla kadar hapisle cezalandırır; aşırı hız ve tehlikeli manevralar bu fıkraya girer.

Ceza davası nasıl ilerler? Seri muhakeme, erteleme ve HAGB

TCK m. 179/3 soruşturmasını Cumhuriyet başsavcılığı yürütür; dava açılırsa asliye ceza mahkemesinde görülür. Suçun üst sınırı iki yıl olduğundan uzlaştırma ve önödeme kapsamında değildir. Dosyanın nasıl biteceğini büyük ölçüde şu yollar belirler:

1. Kamu davasının açılmasının ertelenmesi (CMK m. 171/2): Üst sınırı üç yılı geçmeyen suçlarda savcı, şüphelinin daha önce kasıtlı bir suçtan hapis cezası almamış olması ve diğer şartlar varsa davayı beş yıl erteleyebilir. Bu sürede kasıtlı suç işlenmezse kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir.
2. Seri muhakeme (CMK m. 250): Erteleme kararı verilmezse savcı, şüpheliye bu usulü teklif eder. Teklif ancak müdafi huzurunda kabul edilebilir. Savcı temel cezayı belirleyip yarı oranında indirir; ceza adli para cezasına çevrilebilir, ertelenebilir veya hükmün açıklanması geri bırakılabilir. Mahkeme şüpheliyi müdafii yanında dinleyerek karar verir.
3. Basit yargılama (CMK m. 251): Seri muhakeme uygulanmadan iddianame düzenlenirse asliye ceza mahkemesi duruşma yapmadan yazılı savunma üzerine karar verebilir; mahkûmiyette sonuç ceza dörtte bir indirilir.
4. Genel yargılama: Bu usullerin uygulanmadığı veya itiraz edildiği dosyalarda duruşmalı yargılama yapılır.

Seri muhakeme, suç kapsama girmeyen başka bir suçla birlikte işlenmişse uygulanmaz (CMK m. 250/11). Alkollü sürücü kaza yapıp birini yaraladıysa, taksirle yaralama seri muhakeme kapsamında olmadığından iki suç birlikte genel hükümlere göre yargılanır. Şüphelinin seri muhakemeyi kabul ettiğine dair beyanı, usul tamamlanamazsa sonradan delil olarak kullanılamaz.

Hüküm türleri ve sonuçları

Mahkûmiyette mahkeme, iki yıl veya daha az hapis cezasında şartları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB) karar verebilir. 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanun’la yeniden düzenlenen CMK m. 231’e göre bunun için sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmaması, yeniden suç işlemeyeceği kanaati ve varsa zararın giderilmesi gerekir. Denetim süresi beş yıldır ve bu süre içinde kasıtlı başka bir suç için ikinci kez HAGB verilemez. HAGB kararına karşı istinaf yoluna gidilebilir.

HAGB verilmezse iki yıl veya daha az hapis cezası ertelenebilir (TCK m. 51), bir yıl veya daha kısa ceza adli para cezasına ya da başka bir seçenek yaptırıma çevrilebilir (TCK m. 50). Mahkeme seçenek yaptırım olarak sürücü belgesinin cezanın yarısından bir katına kadar süreyle geri alınmasına da hükmedebilir (TCK m. 50/1-e).

Mahkûmiyet kesinleşirse adli sicile işlenir; HAGB kararı ise ayrı bir sistemde tutulur ve adli sicil kaydında görünmez. Devlet memurluğuna giriş için kasten işlenen bir suçtan bir yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak gerekir (657 sayılı Kanun m. 48). TCK m. 179/3’ün cezası çoğu dosyada bu sınırın altında kalır; ancak çalışan memurlar için disiplin yönü ayrıca değerlendirilir ve kurumun mevzuatına bakılması gerekir. Yabancı uyruklu kişilerde kesinleşmiş mahkûmiyet, oturma izni ve kamu düzeni değerlendirmelerinde dikkate alınabilir.

Alkollü kaza yapma cezası: yaralama ve ölüm

Hususi otomobilde 0,50, diğer araçlarda 0,20 promilin üzerinde alkollü olan sürücü kazaya sebep olursa idari cezaya ek olarak Türk Ceza Kanunu’nun ilgili hükümleri uygulanır (KTK m. 48/7). Kazanın sonucuna göre taksirle yaralama veya taksirle öldürme soruşturması açılır; 1,00 promil aşılmışsa TCK m. 179/3 de dosyaya eklenir.

Sorumluluk	Dayanak	Kanundaki sonuç	Not
İdari	KTK m. 48/5	25.000 / 50.000 / 150.000 TL, ehliyet 6 ay / 2 yıl / 5 yıl	Ceza davasından bağımsız yürür
Emniyetsiz sürüş	TCK m. 179/3	6 aydan 2 yıla kadar hapis	1,00 promil üstü veya tutanakla tespit
Taksirle yaralama	TCK m. 89	4 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezası; birden fazla yaralıda 9 aydan 5 yıla kadar	Basit yaralama şikâyete bağlıdır
Taksirle öldürme	TCK m. 85	2 yıldan 6 yıla kadar; birden fazla ölümde 2 yıldan 15 yıla kadar	Ölümlü kazada asli kusurlu sürücünün ehliyeti mahkemece 1 yıl geri alınır (KTK m. 118)
Bilinçli taksir	TCK m. 22/3	Ceza üçte birden yarıya kadar artırılır	Uzun hapis adli para cezasına çevrilemez (TCK m. 50/4)
Ehliyet yasağı	TCK m. 53/6	Mahkeme 3 aydan 3 yıla kadar sürücü belgesinin geri alınmasına karar verebilir	Süre cezanın infazından sonra işler
Hukuki ve sigorta	KTK m. 85 vd., m. 95, TBK	Tazminat; trafik sigortasının sigortalıya rücuu; kasko reddi	Asliye hukuk veya sigortaya karşı asliye ticaret, tahkim

Bilinçli taksir, sürücünün sonucu öngördüğü hâlde istemediği durumdur (TCK m. 22/3). Alkollü olduğunu bilerek direksiyona geçen sürücünün kazasında savcılık bu hükmü sıklıkla ileri sürer; ancak kabulü, alkolün miktarına, sürüş biçimine ve kazanın oluşuna göre her dosyada ayrıca değerlendirilir. Taksirle yaralama kural olarak şikâyete bağlıdır, fakat basit yaralama dışındaki hâllerde suç bilinçli taksirle işlenmişse şikâyet aranmaz (TCK m. 89/5). Bu durumda mağdurun şikâyetinden vazgeçmesi davayı düşürmez.

Çok yüksek promil, aşırı hız ve uzun süreli tehlikeli sürüşün birleştiği ağır olaylarda savcılığın olası kast iddiasıyla kasten öldürme veya yaralamadan dava açtığı da görülür. Ölümlü kazalarda tutuklama talebiyle karşılaşılabilir; tutuklamaya karşı itiraz yolları ve süreleri ceza sayfamızda ayrıca anlatılır. Fail kazada kendi yakınını kaybetmişse ve bu durum cezayı gereksiz kılacak ölçüdeyse taksirli suçta ceza verilmeyebilir; bilinçli taksirde ise ceza yarıdan altıda bire kadar indirilebilir (TCK m. 22/6).

Alkollü kazada sigorta ve tazminat

Trafik sigortası öder, sonra rücu eder

Zorunlu trafik sigortası, alkollü sürücünün aracının üçüncü kişilere verdiği zararı karşılar. Sigortacı, sözleşmeden doğan savunmalarını zarar görene karşı ileri süremez (KTK m. 95); sürücü alkollü olsa bile karşı taraftaki araç sahibine, yaralılara ve ölenin yakınlarına poliçe limitine kadar öder. Zarar gören olarak siz sigortacıya yazılı başvuru yaparsınız; 15 gün içinde cevap gelmezse dava veya tahkim yolu açılır (KTK m. 97).

Ödemeden sonra sigortacı, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda sayılan rücu sebeplerinden birine dayanarak ödediğini kendi sigortalısından ister. Aracın mevzuattaki sınırın üzerinde alkollü veya uyuşturucu etkisinde kullanılması bu sebeplerdendir. Rücu davasında sigortacının ödediği tutarın gerçek zarara uygun olup olmadığı ve alkol ile kaza arasında bağlantı bulunup bulunmadığı tartışılır; karşı aracın kusuru veya yol koşulları gibi etkenler bu bağlantıyı zayıflatabilir. Rücu davasına karşı savunmanın ayrıntıları için Çorlu sigorta avukatı sayfamıza bakabilirsiniz.

Kasko alkollü kazayı öder mi?

Kasko Genel Şartları, Karayolları Trafik Yönetmeliği’ndeki sınırın üzerinde alkollü veya uyuşturucu etkisinde araç kullanılırken oluşan hasarı teminat dışında sayar. Yargıtay’ın yerleşik uygulaması ise sürücünün alkollü olmasını ret için tek başına yeterli görmez; kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiğinin ortaya konmasını arar ve ispat yükünü sigortacıya verir (TTK m. 1409/2). Yalnız promil değerine dayanan, kazanın oluşunu incelemeyen bir ret yazısı tahkimde veya mahkemede denetlenebilir.

Yolcu, araç sahibi ve işveren

Alkollü sürücünün aracındaki yolcu, yaralanırsa zararını o aracın trafik sigortasından ve sürücüden isteyebilir. Ancak sürücünün alkollü olduğunu bilerek araca binmek müterafik kusur sayılır ve hâkim tazminatı indirebilir (TBK m. 52, KTK m. 86/2). Ücretsiz, iyilik amacıyla yapılan taşımada (hatır taşıması) ayrıca hakkaniyet indirimi gündeme gelir. Alkollü sürücünün kendi kusuruna düşen zararı ise kimseden istenemez.

Aracın sahibi (işleten), aracını başkası kullansa bile üçüncü kişilere verilen zarardan sürücüyle birlikte sorumludur (KTK m. 85). Aracını alkollü olduğunu bildiği birine teslim eden kişi rücu davasında da sigortacının hedefinde olur. Şirket aracıyla alkollü kaza yapan çalışanın durumunda şirket zarar görene karşı işleten olarak sorumludur; ödediği tutarı kusurlu çalışandan isteyip isteyemeyeceği iş sözleşmesine ve kusur oranına göre ayrıca değerlendirilir. Yaralanma ve ölüm hâlinde hangi tazminat kalemlerinin kimden isteneceğini Çorlu tazminat avukatı sayfamızda tablo hâlinde ele aldık.

Alkollü araç kullanmada ehliyet kaç ay alınır ve nasıl geri alınır?

Alkol nedeniyle ehliyet ilk seferde 6 ay, beş yıl içinde ikinci seferde 2 yıl, üçüncü ve sonraki her seferde 5 yıl geri alınır. Geri alma işlemini trafik kolluğu yapar; mahkeme kararı gerekmez (KTK m. 48/12). Belge tutanakla birlikte sürücüden alınır ve süre o tarihten işlemeye başlar. Kanunda geri alma süresince kullanılmak üzere geçici bir belge verilmesi öngörülmez.

Belgenin iadesi için şu şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir:

1. Geri alma süresinin dolması. Ehliyet başka bir nedenle zaten geri alınmışsa alkol süresi o sürenin bitiminde başlar.
2. Karayolları Trafik Kanunu kapsamında adınıza verilmiş bütün idari para cezalarının ödenmiş olması (m. 48/13). Bu şart alkol cezasıyla sınırlı değildir; yıllar önce kesilip unutulmuş park veya hız cezaları da iadeyi engeller.
3. İkinci geri almada Sağlık Bakanlığı’nın yürüttüğü sürücü davranışlarını geliştirme eğitimini tamamlamak.
4. Üçüncü ve sonraki geri almalarda psiko-teknik değerlendirmeden ve psikiyatri uzmanı muayenesinden olumlu sonuç almak (m. 48/11).

Süre dolmadan belgenin geri verilmesini sağlayan bir başvuru yolu yoktur. Tek istisna, geri alma işleminin itiraz üzerine sulh ceza hâkimliğince kaldırılmasıdır. Alkollü araç kullanma cezası ödenmeden belge iade edilmediği gibi, başka bir ödenmemiş trafik cezası da iadeyi bekletir; bunu süre bitmeden e-Devlet’teki trafik cezası sorgulamasından kontrol edebilirsiniz.

Ehliyet geri alınmışken araç kullanmak

Ehliyeti geri alınmışken araç kullanan sürücüye 200.000 TL idari para cezası verilir; aracı ona kullandıran işletene de 40.000 TL ceza yazılır (KTK m. 36/3). Bu tutar ilk alkol cezasının sekiz katıdır ve sigorta yönünden ehliyetsiz sürüş sayılarak ayrı bir rücu sebebi oluşturur. Bu durumun ve hiç ehliyeti olmadan araç kullanmanın sonuçlarını ehliyetsiz araç kullanma cezası yazımızda ayrıca anlattık.

Hiç ehliyeti olmayan bir kişi alkollü yakalanırsa iki ayrı ihlal söz konusudur: ehliyetsiz araç kullanmanın 40.000 TL’lik cezası (KTK m. 36) ve m. 48/5’teki alkol cezası. Geri alınacak bir belge olmadığından ehliyet yaptırımı fiilen uygulanamaz; ancak 1,00 promil eşiği ve kaza hâlindeki ceza sorumluluğu aynen geçerlidir.

Ticari sürücü işini kaybederse

Taksi, servis, otobüs, kamyon ve tır sürücüleri için sınır 0,20 promildir ve 6 aylık geri alma bile bu süre boyunca işi yapmayı imkânsız kılar. 7574 sayılı Kanun’la eklenen m. 48/14’e göre 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ile belediye mevzuatı kapsamında yük veya yolcu taşınan araçları kullanırken beş yıl içinde toplam üç kez alkol veya ölçüm reddi ihlali yapan sürücünün belgesi iptal edilir. Bu sayımda yalnız taşımacılık aracındaki ihlaller dikkate alınır; 27 Şubat 2026’dan önceki ihlaller bu kural için sayılmaz (geçici madde 27).

Uyuşturucu etkisinde araç kullanmanın cezası

Uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilen sürücüye 150.000 TL idari para cezası verilir ve sürücü belgesi iptal edilir (KTK m. 48/8). Ceza puanı öngörülmez. İptal, geri almadan farklı olarak belgenin tamamen ortadan kalkması demektir: yeniden ehliyet almak için iptalden itibaren en az beş yıl geçmesi, bütün trafik cezalarının ödenmesi, psiko-teknik değerlendirmeden geçilmesi, resmî sağlık kurumundan sağlık kurulu raporu alınması, kursa devam edilmesi ve sınavın geçilmesi gerekir.

Tespit, solunum havası, tükürük veya benzeri biyolojik örnekler üzerinden tek kullanımlık test kitleriyle yapılır. Test pozitif çıkarsa sürücü Cumhuriyet savcısının talimatıyla adli tıp kurumuna veya bir sağlık kuruluşuna götürülerek kan, tükürük veya idrar örneği alınır. Kesin sonuç laboratuvar analizine göre belirlenir; kitin pozitif sonucu tek başına kesin tespit sayılmaz.

Uyuşturucu etkisinde araç kullanan sürücü hakkında ayrıca TCK m. 179/3 ve kullanmak için uyuşturucu bulundurma suçu (TCK m. 191) yönünden soruşturma açılabilir. TCK m. 191’deki suçta ilk kez yakalanan kişi için savcının kamu davasının açılmasını beş yıl ertelemesi ve kişiyi denetimli serbestlik ile tedaviye yönlendirmesi kuralı, trafik yönündeki iptal kararını ortadan kaldırmaz.

Özel durumlar

Motosiklet, bisiklet, elektrikli skuter ve traktör

Motosiklet hususi otomobil olmadığından sınır 0,20 promildir; para cezası ve ehliyet süreleri otomobille aynıdır. KTK sürücüyü karayolunda motorlu veya motorsuz bir aracı sevk ve idare eden kişi olarak tanımlar ve alkol yasağı bütün sürücülere yöneliktir. Bu nedenle bisiklet ve elektrikli skuter kullananlar da kapsamdadır; kanun bu taşıtlar için ayrı bir tutar öngörmez. Sürücü belgesi olmayan bisiklet kullanıcısında geri alma uygulanamaz. Traktör ve iş makinesi de kanundaki araç tanımına girer ve 0,20 sınırına tabidir.

Park hâlindeki araçta oturmak

Kanun “karayolunda araç sürme” yasağı koyar ve sürücüyü aracı sevk ve idare eden kişi olarak tanımlar. Motoru kapalı, park hâlindeki araçta uyuyan kişinin sürücü sayılıp sayılmayacağı somut olaya göre belirlenir: aracın nerede durduğu, motorun çalışıp çalışmadığı, kişinin sürücü koltuğunda olup olmadığı ve aracın sürüldüğünü gösteren tanık ya da kamera bulunup bulunmadığı değerlendirilir. Tutanakta sürüş anının nasıl tespit edildiği yazmıyorsa bu konu itirazda ileri sürülebilir.

Alkollü kişiye araç kullandırmak

KTK m. 48’de aracını alkollü bir kişiye kullandıran araç sahibi için ayrı bir para cezası öngörülmez. Araç sahibinin sorumluluğu hukuki alanda ortaya çıkar: işleten olarak üçüncü kişilere verilen zarardan sorumludur, sigortacının rücu talebiyle karşılaşabilir ve kasko teminatını kaybedebilir. Aracı ehliyetsiz veya ehliyeti geri alınmış kişiye kullandırmak ise m. 36’ya göre ayrıca cezalandırılır.

Yabancı sürücüler ve 18 yaş altı

Yabancı ülke ehliyetiyle Türkiye’de araç kullanan kişiye de aynı promil sınırları ve para cezaları uygulanır. Yabancı plakalı araçlara yazılan cezalar ödenmeden aracın ülkeden çıkışına izin verilmez (KTK m. 115). 7574 sayılı Kanun’la eklenen hükme göre yabancı uyruklu kişinin çıkışına kadar tahsil edilemeyen cezası ülkeye tekrar girişte tahsil edilir.

Fiili işlediği sırada 15 yaşını doldurmamış çocuğa idari para cezası verilmez (Kabahatler Kanunu m. 11); 15-18 yaş arasındakilere verilir. 18 yaşından küçükler ehliyet sahibi olamayacağından çoğunlukla ehliyetsiz sürüş de dosyaya eklenir. Ceza davası açılırsa çocuk mahkemesinde görülür ve müdafi zorunludur.

Alkollü araç kullanma cezasına itiraz

Alkollü araç kullanma cezasına karşı itiraz, cezayı yazan birime değil yetkili sulh ceza hâkimliğine yapılır. Başvuru süresi tutanağın tebliğ veya tefhiminden itibaren 15 gündür (Kabahatler Kanunu m. 27); tutanak yüzünüze düzenlendiyse süre o gün başlar. Başvuru harçsızdır, UYAP Vatandaş Portalı’ndan veya adliyedeki ön bürodan yapılabilir. Para cezası, ehliyetin geri alınması ve varsa ölçüm reddine ilişkin işlem aynı dilekçede birlikte istenmelidir.

İndirimli ödeme yapmak itiraz hakkını ortadan kaldırmaz. Birçok sürücü bir aylık indirim süresini kaçırmamak için 18.750 TL’yi ödeyip itirazı sürdürür; ceza kaldırılırsa ödenen tutarın iadesi istenir. Ödemeyen sürücü için bir aydan sonra aylık yüzde 5 artırım uygulanır; ekonomik durumu elverişsiz kişi için cezanın bir yıl içinde dört eşit taksitte ödenmesine karar verilebilir (Kabahatler Kanunu m. 17/3). Kabahatler Kanunu m. 28/10’a göre 15.000 TL dahil cezalara ilişkin sulh ceza kararları kesindir; alkol cezaları bu sınırın üzerinde olduğundan karara karşı iki hafta içinde bir sonraki numaralı sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir (CMK m. 268/3-a). Dilekçenin içeriği, tebligat, zamanaşımı ve kanun yolu adımlarını ters yön cezası yazımızda ayrıntılı tablo ile anlattık; aynı usul alkol cezasında da geçerlidir.

Alkol cezasına özgü itiraz sebepleri

Alkol tutanaklarında en sık tartışılan noktalar şunlardır:

• Ölçüm çıktısında tarih, saat, sonuç veya cihaz seri numarası yoksa ya da çıktı dosyaya konmamışsa yönetmelikteki usul karşılanmamıştır. Mahkemeden cihazın kalibrasyon belgesinin getirtilmesi istenebilir.
• Uygulanan kademe yanlış olabilir. Önceki geri almanın tarihi, son ihlalden geriye beş yılın dışında kalıyorsa ikinci kademe yerine birinci kademe uygulanmalıdır.
• Aracın sınıfı yanlış belirlenmiş olabilir. 0,21 ile 0,50 arasında bir değerde ceza yazılan sürücünün aracı ruhsatta hususi otomobil olarak kayıtlıysa ceza dayanaksızdır.
• Aracı kullanan kişinin siz olmadığınızı tanık, kamera kaydı veya konum verisiyle gösterebiliyorsanız fiil size ait değildir. Park hâlinde sürüş anının tespit edilmediği durumlar da bu kapsamdadır.
• Sınıra çok yakın ölçümlerde, ölçümden hemen sonra yaptırdığınız kan tahlili ve aradaki süre hesaplaması itirazı destekleyebilir.
• Astım gibi gerçek bir sağlık sorunu nedeniyle üfleyemediğiniz hâlde ölçüm reddi yazıldıysa hastane kayıtları ve doktor raporu ile bu durum gösterilebilir.
• 27 Şubat 2026’dan önce işlenmiş bir fiile yeni tutarların veya ölçüm reddinde 5 yıllık sürenin uygulanması hukuka aykırıdır.

Mahkeme ya başvuruyu reddeder ya da idari yaptırım kararını kaldırır. Kanunda tutar ve süre sabit olduğundan hâkim cezayı indiremez. Aday sürücü belgesinin iptali gibi ayrı bir idari işlemle belge iptal edildiyse uygulamada idare mahkemesinde dava açıldığı görülür; görevli yargı yerini tebliğ edilen belgedeki kanun yolu açıklamasından süre başlamadan bir Çorlu idare avukatı ile kontrol etmek, yanlış merci nedeniyle süre kaybını önler. Sulh ceza hâkimliğinin idari para cezasını kaldırması, TCK m. 179/3 davasını kendiliğinden sona erdirmez; iki dosya ayrı yürür.

Çorlu’da alkollü araç dosyaları nerede görülür?

Çorlu ilçe sınırlarında yazılan alkol cezasına ve ehliyetin geri alınmasına karşı başvuru, Çorlu Adliyesi’ndeki sulh ceza hâkimliğine yapılır. Çerkezköy’ün ayrı bir adliyesi olduğundan orada yazılan cezalar için yetkili hâkimlik Çerkezköy’dedir. 1,00 promil üzerindeki sürüşlerde soruşturmayı Çorlu Cumhuriyet Başsavcılığı yürütür; seri muhakeme teklifi ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı da bu aşamada savcılıktan gelir. Dava açılırsa TCK m. 179/3 ile alkollü kazadan doğan taksirle yaralama ve öldürme dosyaları Çorlu’daki sekiz asliye ceza mahkemesinden birinde görülür; istinaf incelemesi Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi’ndedir. Seri muhakeme teklifini kabul etmeden önce dosyayı bir Çorlu ceza avukatı ile birlikte değerlendirmek, teklifin sonuçlarını önceden görmenizi sağlar.

Kanun metninin güncel hâline 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu sayfasından, madde madde 2026 tutarlarına Emniyet Genel Müdürlüğü’nün 2026 Yılı Trafik İdari Para Ceza Rehberi üzerinden ulaşabilirsiniz.